BÖLÜM


DOI :10.26650/B/SS32.2022.04.25   IUP :10.26650/B/SS32.2022.04.25    Tam Metin (PDF)

Workload Perception and Burnout Syndrome in Aviation Sector During the Covid-19 Pandemic Period: A Qualitative Research in Turkey

Neşe ÇakıÇiğdem Uludağ GülerEzgi Ünal

Wars, political conflicts, economic crises, and pandemics point to extraordinary processes that deeply affect people economically, socially, and psychologically. The difficult working conditions resulting from these situations have detrimental effects on working disciplines, work perspectives, job satisfaction, and the happiness of individuals, and can also contribute to burnout. The difficult working conditions brought on by the COVID-19 pandemic, which humanity has experienced very acutely, have adversely affected a multitude of sectors. One of the most affected is undoubtedly the aviation industry, where it is not possible to work remotely. In this study, the burnout of employees in the aviation sector was examined because the pandemic and working conditions, increased the workload and stress, and air transport also contributed to the spread of the pandemic. In-depth interviews (semi-structured) were conducted with sixteen people working in the aviation industry (ground services workers and flight crew) and the content analysis was conducted through the MAXQDA program. As a result of the study, it was found that the effects of the pandemic on the working conditions in the aviation sector caused employees to experience burnout.


Anahtar Kelimeler: COVID-19PandemicBurnoutAviation industryMAXQDA
DOI :10.26650/B/SS32.2022.04.25   IUP :10.26650/B/SS32.2022.04.25    Tam Metin (PDF)

Covid-19 Küresel Salgını (Pandemi) Döneminde Havacılık Sektöründe İş Yükü Algısı ve Tükenmişlik Sendromu: Türkiye’de Niteliksel Bir Araştırma

Neşe ÇakıÇiğdem Uludağ GülerEzgi Ünal

Savaşlar, siyasi çatışmalar, ekonomik krizler, salgın hastalıklar insanları ekonomik, sosyal, psikolojik olarak derinden etkileyen olağanüstü süreçlere işaret etmektedir. Bu olumsuz şartların neden olduğu zor çalışma koşullarının, bireylerin çalışma disiplinleri, işe bakış açıları, iş tatminleri ve mutlulukları üzerinde olumsuz etkileri olurken, tükenmişlik durumunu da tetikleyici etkileri bulunmaktadır. Nitekim son dönemlerde insanlığın yakından tecrübe ettiği COVID-19 salgını birçok sektörü olumsuz etkilemiştir ve bu sektörlerin başında hiç şüphesiz uzaktan çalışmanın mümkün olmadığı havacılık sektörü gelmektedir. Pandeminin kendisinin ve beraberinde getirdiği çalışma koşullarının tükenmişliği tetikleyen bir durum oluşturması, hâlihazırda zaten iş yükünün ve stresin yoğun olduğu havacılık sektöründe bu durumun daha da artmış olması ve hava yolu ulaşımının pandemilerin yaygınlaşmasında önemli bir payının olması nedeniyle bu çalışmada havacılık sektöründe çalışanların tükenmişlik durumu incelenmiştir. Çalışmada havacılık sektöründe yer hizmetlerinde ve uçuş ekibinde çalışan on altı kişiyle yarı yapılandırılmış mülakat gerçekleştirilmiş ve MAXQDA Programı aracılığıyla içerik analizi yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda, havacılık sektöründe pandeminin çalışma koşullarına etkileri nedeniyle çalışanların tükenmişlik hissettikleri görülmüştür.



Referanslar

  • Akça, M. (2020). COVID-19’un Havacılık Sektörüne Etkisi. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 7(5), 45-64. google scholar
  • Arastaman, G., Fidan, Ö. İ. ve Fidan, T. (2018). Nitel Araştırmada Geçerlik ve Güvenirlik: Kurumsal Bir İnceleme. YYÜ Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 37-75. google scholar
  • Baker, S. E. ve Edwards, R. (2012). How Many Qualitative Interviews is Enough? Expert Voices and Early Career Reflections on Sampling and Cases in Qualitative Research. National Centre for Research Methods Review Paper. google scholar
  • Bakırcı, M. (2020). COVID-19 Pandemisinin Türkiye Havayolu Ulaşımına Etkisi. Türk Coğrafya Dergisi, 76, 45-58. DOI: 10.17211/tcd.800559. google scholar
  • Bakker, A. ve Demerouti, E. (2014). “Job Demands and Resources Theory”. Work and Wellbeing: Wellbeing: A Complete Reference Guide, 3, Ed: Peter Y. Chen and Cary L. Cooper, John Wiley & Sons, Ltd. Published, DOI: 10.1002/9781118539415. google scholar
  • Bowen Jr, J. T. ve Laroe, C. C. (2006). Airline Networks and the İnternational Diffusion of Severe Acute Respiratory Syndrome (SARS), The Geographical Journal, 172(2), 130-144. google scholar
  • Chen, C. F. ve Chen, S. C. (2012). Burnout and Work Engagement Among Cabin Crew: Antecedents and Consequences. The International Journal of Aviation Psychology, 22(1), 41-58. DOI: 10.1080/10508414.2012.635125. google scholar
  • Chen, C. F. ve Kao, Y. L. (2011). The Antecedents and Consequences of Job Stress of Flight Attendants Evidence From Taiwan. Journal Of Air Transport Management, 17, 253- 255. google scholar
  • Chen, C. ve Chen, S. (2010) Burnout and Work Engagement Among Taiwanese Flight Attendants: the Application of Job Demands-Resources Model, 12th WCTR, July 11-15, Lisbon, Portugal. google scholar
  • Cordes, C., Dougherty, T. W. ve Blum, M. (1997). Patterns of Burnout Among Managers and Professionals: A Comparison of Models, Journal of Organizational Behavior, 18, 685-701. google scholar
  • Craig, A. T., Heywood, A. E. ve Hall, J. (2020). Risk of COVID-19 Importation to the Pacific Islands Through Global Air Travel. Epidemiology & Infection, 1-16. google scholar
  • Demerouti. E., Bakker. A.B., Nachreiner. F. ve Schaufeli. W. B. (2001). The Job Demands-Resources Model of Burnout. Journal of AppliedPsychology, 86, 499-512. doi:10.1037/0021-9010.86.3.499. google scholar
  • Demirel, T. (2014). Tükenmişlik ve İşe Adanmanın Öncülleri: Uçuş Teknisyenleri Üzerinde Bir Araştırma, Yüksek Lisans Tezi, Türk Hava Kurumu Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara. google scholar
  • Derin, N. ve Demirel, E. T. (2012).Tükenmişlik Sendromunun Örgütsel Bağlılığı Zayıflatıcı Etkilerinin Malatya Merkez’de Görev Yapan Hemşireler Üzerinde İncelenmesi, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 17,2,509-530. google scholar
  • Durak, M. Ş. (2020). COVID-19 Pandemisinin Havacılık ve Turizm Sektörüne Etkisi, 1st International Ankara Multidisciplinary Studies Congress, Proceeding Book, 11-12 Ağustos 2020, 223-224. google scholar
  • Ekore, J .O., Allui, A., Shareef, S. A. ve Zawawi, R. (2020). A Cross-Sectional Investigation of Prevalence of Occupational Burnout in Saudi Aviation Industry, International Journal of Engineering Business Management, 12, 1-8, DOI: 10.1177/1847979020946919. google scholar
  • Erdoğan, M. (2014). Tükenmişlik ve Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişkiler: Hava Trafik Kontrolörleri Üzerinde Bir Uygulama. Yüksek Lisans Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Samsun. google scholar
  • Freudenberger, H. J. (1974). Staff Burn-Out. Journal of Social Issues,90, 1,159-165. google scholar
  • Guion, L. A., Diehl, D. C. ve McDonald, D. (2001). Conducting an In-depth Interview Y. a. CS Department of Family, Florida Cooperative Extension Service, Institute of Food and Agricultural Sciences, University of Florida, 1-3. google scholar
  • Iacovides, A., Fountoulakis, K. N., Kaprinis, St. ve Kaprinis, G. (2003). The Relationship Between Job Stress, Burnout And Clinical Depression, Journal ofAffective Disorders, 75, 209-221. google scholar
  • International Air Transport Association [IATA] (2021) Reduced Losses but Continued Pain in 2021. (18.06.2021 tarihinde https://www.iata.org/en/pressroom/pr/2021-04-21-01/ adresinden alınmıştır.) google scholar
  • Jun, S. (2019). Countermeasures against Flight Attendants’ Job Burnout from the Perspective of Organizational Support. 2019 2nd International Workshop on Advances in Social Sciences (IWASS 2019). google scholar
  • Keser, A.(2012). Tükenmişlik Sendromu. A. Keser, G. Yılmaz ve S. Yürür (Ed.), Çalışma Yaşamında Davranış (Güncel Yaklaşımlar) (2.baskı) içinde (455-473). Kocaeli: Umuttepe Yayınları. google scholar
  • Kırpık, G. (2020). COVID-19 Pandemisinin İnsan Kaynakları Üzerindeki Etkisinin Akademi, Medya ve İş Dünyası Perspektifinden İncelenmesi. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 9(4), 2393-2406. google scholar
  • Kordalı, G. (2020). Pandemi Sürecinde Çalışanlara Yönelik Riskler Çalışana Destek ve Özbakım (18.06.2021 tarihinde https://idealsosyalhizmet.com/icerik/uploads/2020/08/Pandemi-surecinde-calisana-yonelik-riskler-calisana-destek-ve-ozbakimmmm.pdf adresinden alınmıştır.) google scholar
  • Macit, A. ve Macit, D. (2020). Türk Sivil Havacılık Sektöründe COVID-19 Pandemisinin Yönetimi. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 7(4), 100-116. google scholar
  • Majic, Z. Jukic,I. ve Pavlin, S. (2009). Air Transport and Logistics in Pandemic Outbreak of Influenza A (H1N1) Virus. Promet - Traffic & Transportation, 21(6), 441-450. google scholar
  • Maslach, C. ve Jackson, S. E. (1981). The Measurement of Experienced Burnout. Journal of Occupational Behaviour, 2, 99-113. google scholar
  • Matin, Z. H., Kalali, N. S. ve Anvari, M. R. A. (2012). Do Demographic Variables Moderate the Relationship Between Job Burnout and its Consequences? Iranian Journal ofManagement Studies 5,1.47-62. google scholar
  • Mengenci, C. (2015). İş Tatmini, Duygusal Emek ve Tükenmişlik İlişkilerinin Belirlenmesi. Ege Akademik Bakış Dergisi, 15(1), 127-139. google scholar
  • Mengenci, C. (2014). Could Burnout be a Reason Behind Airlines Accident? An Emperical Research Study İn Turkish Airlines Companies. European Journal OfBusiness and Management, 6(30). google scholar
  • Ng, I. S., Sambasivan, M. ve Zubaidah, S. (2011). Antecedents and Outcomes of Flight Attendants’ Job Satisfaction. Journal of Air Transport Management, 17, 309-313. google scholar
  • O’Connor, C. ve Joffe, H. (2020). Intercoder Reliability in Qualitative Research: Debates and Practical Guidelines. The International Journal of Qualitative Methods, 19. google scholar
  • Özaslan Çalışkan, B. Ö. (2016). A Research About Comparing Burnout Levels of Different Working Groups. Eurasian Academy of Sciences Social Sciences Journal, S1, 609-621. google scholar
  • Pelit, E. ve Türkmen, F., (2008). “Otel İşletmeleri İş görenlerinin Tükenmişlik Düzeyleri: Yerli ve Yabancı Zincir Otel İşletmeleri İş görenleri Üzerinde Bir Araştırma. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(1), 117-139. google scholar
  • Sağlam Arı, G. ve Çına Bal E. (2008). Tükenmişlik Kavramı: Birey ve Örgütler Açısından Önemi. Yönetim ve Ekonomi 15/1,131-148. google scholar
  • Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM). (2020). Uçuş Operasyon Emniyet Bülteni (21.07 2021 tarihinde http://web.shgm.gov.tr/documents/sivilhavacilik/files/Covid-19/covid-19-uoeb.pdf adresinden alınmıştır.) google scholar
  • Taşdemir, M. (2020). Covid-19 Salgınının Havacılık Sektörüne Etkileri ve Türkiye’deki Yoğun Havalimanlarının Salgın Öncesi ve Salgın Koşullarında Etkinlik Değişimlerinin Veri Zarflama Analizi Yöntemi İle Tespiti. International Social Mentality and Researcher Thinkers Journal, (Issn:2630-631X) 6(39): 2691-2707. google scholar
  • Tayar, T., Gümüştekin, E., Dayan, K. ve Mandi, A. (2020). Covid-19 Krizinin Türkiye’deki Sektörler Üzerinde Etkileri: Borsa İstanbul Sektör Endeksleri Araştırması. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Salgın Hastalıklar Özel Sayısı, 293-320. google scholar
  • Tuğrul, B. ve Çelik, E. (2002). Normal Çocuklarla Çalışan Anaokulu Öğretmenlerinde Tükenmişlik. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 12, 1-11. google scholar
  • Uyav, T. (2019). Tükenmişliğin İşten Ayrılma Niyeti Üzerindeki Etkisinde Kişilik Özelliklerinin Rolü: Havalimanı Yer Hizmeti Çalışanlarında Bir Araştırma. Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul. google scholar
  • Vatansever Durmaz, İ. B. (2019). Havayolu Yolcu Taşımacılığı Sektöründe Algılanan Stres ve İşle Bütünleşme Arasındaki İlişkinin İşten Ayrılma Kararına Etkisi. Al-Farabi International Journal On Social Sciences, ISSN 2564-7946, 3(1), 59-60. google scholar
  • West, W. (2001). Beyond Grounded Theory: The Use Of A Heuristic Approach To Qualitative Research. Counselling and Psychotherapy Research, 1(2), 126-131. google scholar
  • Zincirkıran, M. (2016). Türkiye’de Sivil Havacılık Uygulamaları ve Bu Alanda Yapılan Araştırmalar Üzerine Bir Değerlendirme, International Journal of Social Academia,1(1),1-12. google scholar


PAYLAŞ




İstanbul Üniversitesi Yayınları, uluslararası yayıncılık standartları ve etiğine uygun olarak, yüksek kalitede bilimsel dergi ve kitapların yayınlanmasıyla giderek artan bilimsel bilginin yayılmasına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. İstanbul Üniversitesi Yayınları açık erişimli, ticari olmayan, bilimsel yayıncılığı takip etmektedir.