Araştırma Makalesi


DOI :10.26650/gaad.8720368   IUP :10.26650/gaad.8720368    Tam Metin (PDF)

Osmanlı İlerleyişi Esnasında Trakya Şehirlerinin Durumu Hakkında Bir Değerlendirme

Hacer Ateş

Osmanlı Beyliği’nin teşekkülünün ilk yıllarında Bizans’ın Bithynia bölgesi beyliğin kuruluş coğrafyasını oluştururken, Trakhia bölgesi ise Balkanların fethini hazırlayan ana yerleşim sahasını teşkil etmiştir. Trakya bölgesi, imparatorluğun başkenti Konstantinopolis’e batıdan gelebilecek muhtemel saldırıların bertaraf edildiği savunma hattını oluşturmaktadır. Gelibolu, Dimetoka ve Edirne gibi şehirler bu hattın en önemli noktalarını teşkil etmektedir. XIV. yüzyılda Trakya’da cereyan eden hadiseler mezkûr kentlerin güçlerini kaybetmesine sebep olurken, bölgede Bizans hâkimiyetini de zayıflatmıştır. Yaşanan bu gelişmeler Osmanlıların Trakya’ya geçmesine vesile olmuştur. Orhan Bey zamanında VI. Ioannes Kantakuzenos’la kurulan ittifak neticesinde Trakya’ya ayak basan Osmanlı kuvvetleri çok geçmeden burada kalıcı olmayı başarmışlardır. Bu çalışmada Trakya’da yaşanan hadiselerin bölge şehirleri üzerindeki etkileri ve bu sürecin Osmanlıların ilerleyişine katkısı ele alınmıştır.

Anahtar Kelimeler: BizansTrakyaRumeliOsmanlıDimetokaEdirne
DOI :10.26650/gaad.8720368   IUP :10.26650/gaad.8720368    Tam Metin (PDF)

An Evaluation of the State of Thracian Cities During the Ottoman Conquest

Hacer Ateş

The Byzantine province of Bithynia served as the core area for the newly emerging Ottoman Principality in Asia Minor, whereas the Trakhia served as the main settlement zone in the Balkans. The latter also became the main defensive line to protect Constantinopolis - the capital of the Empire - from any external threats from the west. The cities of Gelibolu (Gallipoli), Dimetoka (Demotica) and Edirne (Adrianople) were the most important urban centers located in this Balkan frontier zone. While the developments of the 14th century weakened the Byzantine power and caused an urban decline, it contributed to the Ottoman penetration into the region. The Ottoman forces first crossed into Thrace following Orhan Bey’s alliance with Ioannes Kantakuzenos VI, which turned into a permanent settlement zone within a short period of time. The present paper deals with the impacts of the historical events in Thrace on the history of the afore-mentioned urban centers as well as on the process of Ottoman penetration into the region.

Anahtar Kelimeler: ByzantineThraceRumeliaOttomanDemoticaAdrianople

GENİŞLETİLMİŞ ÖZET


Ottoman Turks named Thrace as Rumelia. This name was also used in the Balkans. Thrace region was the intersection of the roads connecting Asia, Europe and Anatolia. It is a very strategic region for this. For this reason, it was frequently invaded by those who wanted to take it over. XIII. At the beginning of the century, the crusaders invaded the region and captured Constantinople, the capital of the Byzantine Empire. The emperor, who was expelled from the capital, re-established a state in Nikaia. However, years later, he saved Konstantinolios and settled in the capital again. Byzantine Empire IV. It lost its former power after the crusade. XIV. Since the beginning of the century, it has been attacked from all sides. Turks captured in Anatolia. Serbs and Bulgarians continued to threaten the Byzantines on European soil. Emerging as a small state in the territory of Byzantium, the Ottomans captured the Bithynia region in a short time. After that, they wanted to cross to the European side and capture other Byzantine lands. The bad conditions of the Byzantine Empire made it easier for the Ottomans. XIV. The isyna and civil wars that started towards the second half of the century put the country even more difficult. Thrace region was affected the most in this process. The safety of Konstantinolopis was endangered. The search for allies in the struggle between the rival powers against each other has led to events that will cause Thrace to be lost. Ottomans with Thrace XIV. met in the middle of the century. The Thrace region is very important for the security of Constantinople, the capital of the empire. There were cities with strong walls such as Gallipoli, Dimetoka and Edirne. Most of the Byzantine cities were characteristic Medieval cities that stood out with their military features, known as the castrum surrounded by walls. They had strong ramparts protecting these cities. For this reason, it was difficult to get them. The Ottomans applied the classical policy of siege to get them. They began to suppress the mighty walls. The Ottomans passed to Thrace for the first time as an ally of the joint Emperor Kontakouzenous. Relations started during the time of Ottoman Sultan Orhan. Ottoman soldiers went to Thrace shortly after. This situation gave them the opportunity to get to know the region. Later they started to act independently. The weak Byzantine administration was not in a position to resist this. The situation of the Byzantine people worsened day by day. The people of the cities could not get out of the castles out of fear. The farms of the peasants were plundered. Farmland was damaged in wars. The Beret Thracian lands are now barren like a desert. The peasants left their places. they settled in safer cities. Farms thus remained empty. Sending wheat to Constantinople ended. Food prices increased in the capital. Byzantine administration tried to overcome this crisis with foodstuffs brought by Genoese sailors. However, this was a very expensive solution. Byzantium could not cope with these difficulties very much. The people in Thrace waiting for help from the emperor were disappointed. These bad conditions they had created an opportunity for the Ottomans. This situation enabled them to progress in a short time. Ottoman conquests accelerated. Thracian cities surrendered to the Ottomans one by one. In a period of ten years, the Thracian lands were now under the control of the Ottomans. This situation caused a crisis in the Byzantine rule. The co-emperor abdicated. Constantinople was threatened enough. This place became the new target of the Ottomans. The Ottomans settled the Turks they brought from Anatolia to the Thrace region they conquered. Thus, new Turkish villages, cities and neighborhoods were established. They created new residential areas. Most of the Byzantine farmers had abandoned their lands. Turks started farming in places left empty of them. When Thrace came under Ottoman rule, the chaos in the region ended. Wars ended, the region became safe. This atmosphere of trust has relaxed the public and their fears have ended. Some of the farmers who left their places returned to their villages and started farming. With the new farms established by the Turks, agricultural lands became fertile again. The Ottomans made arrangements not only in villages but also in cities. In some cities, they repaired the destroyed castle walls. They built new ports. Cities that were destroyed during the Byzantine period were revived. Cities have started to get crowded now that they are safe. Many immigrants continued to come from Anatolia. Thracian cities have become safe, rich and crowded cities. It moved from its Ottoman capital Bursa to Edirne. Edirne also became a military base. The Ottomans, who settled in Tarkya, started to organize their expeditions first to the Balkans and then to the interior of Europe. 


PDF Görünüm

Referanslar

  • 1-Arşiv Belgeleri google scholar
  • a- Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA) google scholar
  • TT.d. (Tapu Tahrir Defterleri), nr. 50; nr.77. google scholar
  • MAD. (Mâliyaden Müdevver Defterler), nr. 35. google scholar
  • b- Şeriyye Sicilleri google scholar
  • RŞS (Rodoscuk Şeriyye Sicili), nr.1518; nr.1583. google scholar
  • c- İstanbul Belediyesi Atatürk Kitaplığı google scholar
  • MC (Muallim Cevdet Yazmaları), nr. O. 79. google scholar
  • 2- Kaynak Eserler google scholar
  • Anonim Osmanlı Kroniği (1299-1512), haz. Necdet Öztürk, İstanbul 2000. google scholar
  • Anonim Tevârîh-iÂl-i Osman, (F. Geise neşri), haz. N. Azamat, İstanbul 992. google scholar
  • Âşıkpaşazâde, Tevârih-i Âl-i Osman, haz. N. Atsız, Osmanlı Tarihleri -1, İstanbul 1949. google scholar
  • Dukas, Bizans Tarihi, çev. VL. Mirmiroğlu, İstanbul 1956. google scholar
  • Neşrf, Kitâb-ı Cıhan-Nümâ (NeşriTarihi), yay. haz. Faik Reşit Unat- Dr. Mehmed A. Köymen, I. Cilt, Ankara 1949. google scholar
  • Enverî, Düsturnâmei Enverî (Medhal), haz. Mikrimin Halil, Türk Tarih Encümeni Külliyatı S:15, İstanbul 1929. google scholar
  • Pachymeres, Georges, Bizanslı Gözüyle Türkler, çev. İlcan Bihter Barlas, İstanbul 2009. google scholar
  • Procopius, Bizans’ın Gizli Tarihi, çev. Orhan Duru, İstanbul 2001. google scholar
  • 3- Seyahatnâmeler google scholar
  • Bertrandon De la Broquierenin Denizaşırı Seyahati, yay. haz. Ch. Schefer, çev. İlhan Arda, İstanbul 2000. google scholar
  • Busbecq, Ogier G. , Türk Mektupları, çev. Derin Türkömer, İstanbul 2005. google scholar
  • Evliya Çelebi, Seyahatnâme, haz. Seyit Ali Kahraman, C.8/2, İstanbul 2001. google scholar
  • Tafur, Pero, Travels and Adventures 1435-1439, London 1926. google scholar
  • 4- Kitap ve Makaleler google scholar
  • Akın, Himmet, Aydınoğulları Tarihi Hakkında Bir Araştırma, Ankara Üniversitesi Yayınları, No. 60, Ankara 1968. google scholar
  • Aktepe, M. Münir “XIV. ve XV. Asırlarda Rumeli’nin Türkler Tarafından İskânına Dair”, Türkiyat Mecmuası, C. X, İstanbul 1953, s. 299-312. google scholar
  • Aktepe, M. Münir, Osmanlıların Rumeli’de İlk Feth Ettikleri Çimbi Kal’ası”, Tarih Dergisi, C.I, S.2, İstanbul 1950, s. 283-308. google scholar
  • Ateş, Hacer, Kuzey Marmara Sahilleri ve Art Alanında Şehirleşmenin Tarihi Süreci: XVI-XVII. Yüzyıllarda Tekirdağ ve Yöresi, İstanbul Ünivesitesi Sosyal Bilimler Ensitüsü Yayımlanmamış Doktora Tezi, İstanbul 2009. google scholar
  • Ateş, Hacer, “Kuzey Marmara’da Bir Liman Kentinde Ticaret: XVI. Yüzyılda Tekirdağ-Rodoscuk Limanı”, Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 3, sayı: 6, Temmuz-2013, s. 21-38. google scholar
  • Ayönü, Yusuf, Osmanlılardan Önce Rumeli’de Türkler (1305-1313), Tarih İncelemeleri Dergisi, Cilt/XXI, sayı: 2, Aralık 2006, s. 17-33. google scholar
  • Ayönü, Yusuf, Katalanların Anadolu ve Trakya’daki Faaliyetleri (1302-1311), Ege Üniversitesi Yayınları No:158, İzmir 2009. google scholar
  • Başkan, Yahya “Orhan Bey’in Bizans İmparatoru Kantakuzeneos’un Kızı Theodora ile Evliliği”, Tarih Dergisi, sayı: 66 (2017/2), İstanbul 2017, s. 47-61. google scholar
  • Baştav, Şerif , “Osmanlı İmparatorluğu’nun Kuruluşu Esnasında Bizans ve Avrupa”, Belleten, LXVIII, sayı: 251, s. 63-104. google scholar
  • Baştav, Şerif, Bizans İmparatorluğu Tarihi Son Devir (1261-1461) Osmanlı Türk-Bizans Münasebetleri, Ankara 1989. google scholar
  • Baykara, Tuncer, Anadolu’nun Tarihi Coğrafyasına Giriş I - Anadolu’nun İdari Taksimatı, Ankara 1988. google scholar
  • Bostan, İdris, “SarucaPaşa”, DİA, C. XXXVI, İstanbul 2009, s. 168-169. google scholar
  • Bostan, İdris, “Tersane”, DİA, C. XL, İstanbul 2011, s. 513-516. google scholar
  • Dağtekin, Hüseyin, “Türkleri Boğazlar Bölgesi’ne Çeken Gerçek Sebepler”, AÜDTCF Dergisi, XIX/3-4, Ankara1962, s. 177-187. google scholar
  • Emecen, Feridun M., “Gelibolu”, DİA, C. XIV, İstanbul 1996, s. 1-6. google scholar
  • Emecen, Feridun M., “Tarih Koridorlarına Bir Sınır Şehri: Edirne”, Edirne: Serhattaki Payitaht, haz. E. Nedret İşli- M. Sabri Koz, İstanbul 1998, s. 49-69. google scholar
  • Emecen, Feridun M., İlk Osmanlılar ve Batı Anadolu Beylikler Dünyası, İstanbul 2010. google scholar
  • Emecen, Feridun M., “Aydınoğlu Umur Bey: Kısa Bir Biyografi Denemesi”, Uluslararası Batı Anadolu Beylikleri Tarih, Kültür ve Medeniyet Sempozyumu-I- Aydınoğulları Tarihi (Bildiriler), TTK Yayınları, S. 4., Ankara 2013. google scholar
  • Emecen, Feridun, “Saruhan Oğulları Beyliği”, Anadolu Beylikleri El Kitabı, ed. Haşim Şahin, Ankara 2016, s.144-145. google scholar
  • Emecen, Feridun M., “Rumeli Fâtihi Süleyman Paşa’ya Dair Bazı Meseleler ve Notlar”, Avrasya İncelemeleri Dergisi, 2017; VI/1, s. 1-8. google scholar
  • Eyice, Semavi, “Kale”, DİA, C. XXIV, İstanbul 2001, s. 234-242. google scholar
  • Eyice, Semavi, “Bizans Devrinde Edirne ve Eserleri” Edirne’nin 600. Fethi Yıldönümü Armağan Kitabı, Ankara, 1993. google scholar
  • Gökbilgin, M. Tayyib, XV-XVI. Asırlarda Edirne ve Paşa Livâsı (Vakıflar-Mülkler-Mukataalar), İstanbul 1952. google scholar
  • İlgürel, Mücteba, “İstimâlet”, DİA, C. XXIII, İstanbul 2001, s. 362-363. google scholar
  • İnalcık, Halil, “Edirne’nin Fethi”, Edirne’nin 600. Fethi Yıldönümü Armağan Kitabı, Ankara, 1993. google scholar
  • İnalcık, Halil, “Batı Anadolu’da Yükselen Denizci Gâzi Beylikleri, Bizans ve Haçlılar”, Türk Denizcilik Tarihi, C. I, ed. İdris Bostan-Salih Özbaran, İstanbul 2009, s. 31-48. google scholar
  • İnalcık, Halil, “Osmanlı Sultanı Orhan (1324-1362) Avrupa’da Yerleşme”, Belleten, LXXIII, S: 266, Ankara 2009, s. 77-107. google scholar
  • İnalcık, Halil, “Rumeli”, DİA, C.XXXV, İstanbul 2008, s. 232- 235. google scholar
  • İnalcık, Halil, “Bursa”, DİA, C.VI, İstanbul 1992, s. 445-449. google scholar
  • İnbaşı, Mehmet, “Üsküp”, DİA, C. XLII, İstanbul 2012, s. 377-381. google scholar
  • Kaplan, Michael “İmparatorluğun Midesi”, Konstantinopolis 1054-1261, ed. Alain Ducellier-Michel Balard, çev. Can Belge, (İletişim Yay). İstanbul 2002, s. 83-99. google scholar
  • Kılıç, Şahin, Bizans Kısa Kronikleri, İstanbul 2013. google scholar
  • Kiel, Machiel, “Dimetoka”, DİA, C. IX, İstanbul 1994, s. 305-308. google scholar
  • Koçuk, İsmail, İznik Bizans Devleti Tarihi Kuruluş Devri (1204-1214), İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 2017. google scholar
  • Kordatos, Yannis, Bizans’ın Son Günleri, çev. Muzaffer Baca, İstanbul 2006. google scholar
  • Kurtoğlu, Fevzi, Gelibolu ve Yöresi Tarihi, İstanbul 1938. google scholar
  • Lefort, Jacques, “13. Yüzyılda Bithiynia”, Osmanlı Beyliği (1300-1389), ed. Elizabeth Zachariadou, Türkçe trc. Gül Çağalı Güven, vd., İstanbul 1997. google scholar
  • Nicol, Donald M., Bizans’ın Son Yüzyılları 1261-145, çev. Bilge Umar, İstanbul 2016. google scholar
  • Ostrogosky, Georg, Bizans Devleti Tarihi, çev. Fikret Işıltan, Ankara 2011. google scholar
  • Ozansoy, Esin, “Bizans Kaynaklarına Göre 1200-1453 Depremleri”, Tarih Boyunca Anadolu’da Doğal Âfetler ve Deprem Semineri, 22-23 Mayıs 2000, İstanbul 2001, s. 1-27. google scholar
  • Öden, Zerrin Günal, “Bizans İmparatorluğu’nun Türkler’e Karşı Alan ve Katalanlar ile İttifakı”, İÜEF Tarih Dergisi, S. 35, İstanbul 1994, s. 123-130. google scholar
  • Öden, Zerrin Günal, Karası Beyliği, TTK Yayınları, S. 166, Ankara 1999. google scholar
  • Özcan, Abdülkadir, “Hacı İlbey”, DİA, C. XIV, İstanbul 1996, s. 482. google scholar
  • Pirenne, Henri, Ortaçağ Avrupasının Ekonomik ve Sosyal Tarihi , çev.Uygur Kocabaşoğlu, İstanbul 2009. google scholar
  • Sevim, Ali-Yaşar Yücel, Türkiye Tarihi- Fetih, Selçuklu ve Beylikler Dönemi, Ankara 1989. google scholar
  • Süheyl Ünver, “Edirne Medeniyetimiz ve Tezyini”, Edirne’nin 60. Fethi Yıldönümü Armağan Kitabı, Ankara 1993. google scholar
  • Turan, Osman, Selçuklular Zamanında Anadolu Alp Arslan’dan Osman Gazi’ye (1071-1318), İstanbul 1971. google scholar
  • Uzunçarşılı, İ. Hakkı Osmanlı Tarihi, C.I, Ankara 1988. google scholar
  • Vasiliev, Alexander A., Bizans İmparatorluğu Tarih, çev. Tevabil Alkaç, İstanbul 2016. google scholar
  • Zachariadou, Elizabeth A., “Karesi ve Osmanlı Beylikleri: İki Rakip Devlet”, Osmanlı Beyliği (1300-1389), ed. Zachariadou, Elizabeth A., çev. Gül Çağlı Güven vd..., İstanbul 1997, s. 243-255. google scholar

Atıflar

Biçimlendirilmiş bir atıfı kopyalayıp yapıştırın veya seçtiğiniz biçimde dışa aktarmak için seçeneklerden birini kullanın


DIŞA AKTAR



APA

Ateş, H. (2021). Osmanlı İlerleyişi Esnasında Trakya Şehirlerinin Durumu Hakkında Bir Değerlendirme. Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi, 0(37), 125-156. https://doi.org/10.26650/gaad.8720368


AMA

Ateş H. Osmanlı İlerleyişi Esnasında Trakya Şehirlerinin Durumu Hakkında Bir Değerlendirme. Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi. 2021;0(37):125-156. https://doi.org/10.26650/gaad.8720368


ABNT

Ateş, H. Osmanlı İlerleyişi Esnasında Trakya Şehirlerinin Durumu Hakkında Bir Değerlendirme. Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi, [Publisher Location], v. 0, n. 37, p. 125-156, 2021.


Chicago: Author-Date Style

Ateş, Hacer,. 2021. “Osmanlı İlerleyişi Esnasında Trakya Şehirlerinin Durumu Hakkında Bir Değerlendirme.” Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi 0, no. 37: 125-156. https://doi.org/10.26650/gaad.8720368


Chicago: Humanities Style

Ateş, Hacer,. Osmanlı İlerleyişi Esnasında Trakya Şehirlerinin Durumu Hakkında Bir Değerlendirme.” Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi 0, no. 37 (Dec. 2022): 125-156. https://doi.org/10.26650/gaad.8720368


Harvard: Australian Style

Ateş, H 2021, 'Osmanlı İlerleyişi Esnasında Trakya Şehirlerinin Durumu Hakkında Bir Değerlendirme', Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi, vol. 0, no. 37, pp. 125-156, viewed 4 Dec. 2022, https://doi.org/10.26650/gaad.8720368


Harvard: Author-Date Style

Ateş, H. (2021) ‘Osmanlı İlerleyişi Esnasında Trakya Şehirlerinin Durumu Hakkında Bir Değerlendirme’, Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi, 0(37), pp. 125-156. https://doi.org/10.26650/gaad.8720368 (4 Dec. 2022).


MLA

Ateş, Hacer,. Osmanlı İlerleyişi Esnasında Trakya Şehirlerinin Durumu Hakkında Bir Değerlendirme.” Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi, vol. 0, no. 37, 2021, pp. 125-156. [Database Container], https://doi.org/10.26650/gaad.8720368


Vancouver

Ateş H. Osmanlı İlerleyişi Esnasında Trakya Şehirlerinin Durumu Hakkında Bir Değerlendirme. Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi [Internet]. 4 Dec. 2022 [cited 4 Dec. 2022];0(37):125-156. Available from: https://doi.org/10.26650/gaad.8720368 doi: 10.26650/gaad.8720368


ISNAD

Ateş, Hacer. Osmanlı İlerleyişi Esnasında Trakya Şehirlerinin Durumu Hakkında Bir Değerlendirme”. Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi 0/37 (Dec. 2022): 125-156. https://doi.org/10.26650/gaad.8720368



ZAMAN ÇİZELGESİ


Gönderim01.02.2021
Kabul27.03.2021
Çevrimiçi Yayınlanma31.12.2021

LİSANS


Attribution-NonCommercial (CC BY-NC)

This license lets others remix, tweak, and build upon your work non-commercially, and although their new works must also acknowledge you and be non-commercial, they don’t have to license their derivative works on the same terms.


PAYLAŞ




İstanbul Üniversitesi Yayınları, uluslararası yayıncılık standartları ve etiğine uygun olarak, yüksek kalitede bilimsel dergi ve kitapların yayınlanmasıyla giderek artan bilimsel bilginin yayılmasına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. İstanbul Üniversitesi Yayınları açık erişimli, ticari olmayan, bilimsel yayıncılığı takip etmektedir.