Araştırma Makalesi


DOI :10.26650/iuitd.2023.1219821   IUP :10.26650/iuitd.2023.1219821    Tam Metin (PDF)

Dımaşklı Bir Şâfiî Müderris-Müftünün İstanbul Serüveni: Necmeddin el-Gazzî’nin Seyahatnamesi (1032/1623)

Gürzat Kami

Bu makale Necmeddin el-Gazzî’nin (ö. 1061/1651) yakın bir tarihe kadar kayıp olduğu düşünülen İstanbul seyahatnamesini erken modern Osmanlı tarihi için yeni bir kaynak olarak tanıtmayı amaçlamaktadır. Dımaşk’ta saygın bir Şâfiî müderris-müftü olan Necmeddin, müderrisi olduğu medresenin başka bir yerel âlime verilmesi üzerine 1623 tarihinde İstanbul’a seyahat etti. Toplamda dört buçuk ay süren bu seyahatin ardından, önceki Arap seyyahların seyahatnameleri tarafından oluşturulan yazım geleneğini dikkate alarak bir seyahatname kaleme aldı. Bu çalışma söz konusu seyahatnemenin müellif nüshasına odaklanarak Necmeddin’in Dımaşk, İstanbul ve yolu üzerinde bulunan Anadolu şehirlerindeki mekanlar, mimarî yapılar, kişiler ve önemli siyasi-sosyal olaylar hakkındaki mülahazalarını incelemektedir. Ayrıca Necmeddin’in seyahatnamesindeki kelime seçimi, şiirler, rüya ve fal anekdotları gibi anlatı unsurlarını değerlendirmektedir. Çalışma, önceki Arapça seyahatnamelere ve mevcut Osmanlı araştırmalarına atıfta bulunarak, Necmeddin’in seyahatnamesi için tarihsel bağlam oluşturmakta ve bu kaynağın sunduğu yeni bilgilerin altını çizmektedir. Necmeddin’in seyahat anlatısı, dönemin Anadolu şehirlerinin canlı bir tasvirini sunmakta ve II. Osman’ın (ö. 1031/1622) katli akabinde İstanbul’da yükselişe geçen hizip mücadelelerine yeni bir pencereden bakmaya imkân vermektedir. Ayrıca, seyahatnamedeki anlatı unsurları on yedinci yüzyılın ilk yarısında Osmanlı merkezini ziyaret eden bir Şâfiî eyalet müftüsünün zihniyeti ve bakış açısı hakkında önemli ipuçları sunmaktadır.

DOI :10.26650/iuitd.2023.1219821   IUP :10.26650/iuitd.2023.1219821    Tam Metin (PDF)

A Damascene Shāfi‘ī Professor-Mufti in Istanbul: Najm al-Dīn al-Ghazzī’s Travelogue (1032/1623)

Gürzat Kami

The aim of this article is to introduce Najm al-Dīn al-Ghazzī’s (d. 1061/1651) Istanbul travelogue, which until recently was considered to be lost, as a new primary source for the examination of early modern Ottoman history. As an eminent Shāfi‘ī professor-mufti in Damascus, Najm al-Dīn traveled to Istanbul in 1623 with the intention of petitioning the Imperial Council to regain his teaching position that he had lost to a rival local scholar. His journey took him four and a half months, during which time he penned an account in the form of a travelogue, adhering to the literary conventions established by previous Arab travelers. This article examines the content of the autograph copy of the travelogue highlighting Najm al-Dīn’s views on cities, architectural structures, individuals, and significant socio-political events in Damascus, Istanbul, and other Anatolian towns on his way. It also scrutinizes Najm al-Dīn’s narrative strategies throughout the travelogue, including his use of language and poetic composition as well as inclusion of dream and fortune-telling anecdotes. This article also considers the relationship between Najm al-Dīn’s work and previous Arabic travelogues to highlight continuities and divergences, as well as new information provided. Najm al-Dīn’s travelogue offers a vivid description of Anatolian towns in the early seventeenth century. It also provides insight into the multi-faceted imperial factionalism in Istanbul in the post-Osman II (d. 1031/1622) period. Furthermore, the narrative elements within the travelogue shed light on the mindset and vision of an early modern provincial Shāfi‘ī professor-mufti in the Ottoman center.


GENİŞLETİLMİŞ ÖZET


Seyahatnameler, gerek canlı dil ve anlatılarıyla gerek imparatorluğun farklı etnik, dini ve kültürel gruplarının algılarını doğrudan yansıtan öznel içerikleriyle, erken modern Osmanlı tarihinin önemli kaynaklarındandır. On altıncı yüzyılda bir diplomasi, ticaret ve kültür başkentine dönüşen İstanbul’u ziyaret eden birçok yerli ve yabancı şahıs, gözlem ve değerlendirmelerini içeren seyahatnameler kaleme aldılar. Bu şahıslardan bazıları, 922-923/1516-1517’de Memlük topraklarının Osmanlılar tarafından ele geçirilmesinden sonra yeni idare ve himaye merkezi olan İstanbul’a yolculuk eden Arap gezginlerdi. Modern araştırmacılar bu gezginlerin seyahatnamelerine dayanarak İstanbul ve Anadolu şehirlerinin topografyası ve sosyokültürel hayatı, Osmanlılar ile Arap elit arasındaki kültürel alışveriş ve güç mücadeleleri, kitap kültürü ve bilgi üretimi gibi muhtelif konular üzerine çalışmalar yapmışlardır. Bu makale, Dımaşklı bir alim olan Necmeddin el-Gazzî’nin (ö. 1061/1051) yakın bir tarihe kadar kayıp olduğu düşünülen İstanbul seyahatnamesinin ulaştığımız tek nüshasına odaklanarak bu literatüre katkı sunmayı hedeflemektedir.

Makale altı bölümden oluşmaktadır. İlk bölüm, Gazzî’nin İstanbul seyahatinin tarihi bağlamını vermekte ve seyahatnamesinin mevcut nüshasını tanıtmaktadır. İkinci bölüm, Gazzî’nin Dımaşk’taki seyahat hazırlığından bahsetmektedir. Sonraki iki bölüm; şahıs, yapı ve sosyopolitik olayları merkeze alarak Gazzî’nin, sırasıyla Anadolu şehirleri ve İstanbul’a dair gözlemlerini incelemektedir. Beşinci bölüm Gazzî’nin Dımaşk’a dönüş yolculuğuna ve seyahatinin sonuçlarına odaklanmaktadır. Daha tematik olan altınca bölüm seyahatnamenin dili ve üslubu ile içerdiği rüya ve fal anekdotları gibi anlatı unsurlarını incelemektedir. Son sözde ise bu seyahatnamenin araştırmacılar için neden önemli bir kaynak olduğu tartışılmaktadır.

Necmeddin el-Gazzî, on dördüncü yüzyıldan itibaren Dımaşk’ta birçok âlim yetiştirmiş olan Gazzî ailesine mensuptu. Kırklı yaşlarının ortasında, Dımaşk’ın en bilgili Şâfiî fakihine meşrut olan Şâmiyye Berrâniyye Medresesi müderrisliğine atandı ve bir Şâfiî müftü olarak öne çıktı. Ancak görev yaptığı medresenin 1032/1623 tarihinde şehirdeki başka bir âlime verilmesi üzerine pozisyonunu geri alabilmek amacıyla İstanbul’a seyahat etti. Dört buçuk ay süren (4 Mart–16 Temmuz 1623) bu macerasını el-İkdu’l-manzûm fî’r-rihle ile’r-Rûm isimli eserinde anlattı. Yakın bir zamana kadar günümüze ulaşmadığı düşünülen bu eserin müellif nüshasının Halep Vakfiyye Yazma Eserler Kütüphanesi’nde, bu nüshaya ait bir mikrofilmin ise Dubai’daki Merkezu Cum‘atu’l-Mâcid li’s-Sekâfe ve’t-Turâs’da bulunduğunu tespit ettik. Bu makale söz konusu nüshayı kaynak olarak kullanmaktadır.

Görünüşe bakılırsa Gazzî, İstanbul’a ikbal ümidiyle değil mecbur olduğundan gitmekteydi. Dımaşk’taki yüksek enflasyon sebebiyle geride bıraktığı ailesi için duyduğu endişe, mevsim şartları sebebiyle yolculuğun zorlu olması ve Türkçe konuşan Osmanlı merkez coğrafyasında kendi kültürel konfor alanının dışına çıkacak olması Gazzî’nin gözünde İstanbul seyahatini çekici olmaktan çıkaran unsurlardan bazılarıydı.

Gazzî yolculuğa çıkmadan önce şehirdeki Osmanlı otoritelerini (vali, kadı, defterdar, Hanefî müftü vb.) ziyaret etti ve İstanbul’daki pozisyon mücadelesinde elini güçlendirecek destek mektupları topladı. İstanbul’a ilk yolculuğu olmasına rağmen önceki Arap seyyahların seyahatnameleri gibi Osmanlı merkezi hakkında bilgi sunan yazılı kaynaklara sahipti. Üstelik on altıncı yüzyılın ikinci yarısından itibaren Bilâdu’ş-Şam’ın Osmanlı merkezine idari ve ekonomik entegrasyonu Dımaşk-İstanbul arasındaki resmî ve gayriresmî hareketliliği artırmış, dolayısıyla şehirde imparatorluk başkentine dair bilgi veren çok sayıda sözlü kaynak ortaya çıkmıştı. Bu yazılı ve sözlü kaynaklar, Gazzî’nin Bilâdu’r-Rum olarak zikrettiği Osmanlı merkez topraklarının idari ve kültürel coğrafyasına dair bakışını seyahatinden önce büyük ölçüde şekillendirmişti.

Buna rağmen Gazzî’nin gördüğü Anadolu şehirleri, on altıncı yüzyıl Arap gezginlerin gördüğü Anadolu şehirlerinden oldukça farklıydı. Her şeyden önce Dımaşk ve İstanbul’u birbirine bağlayan güzergâhta bulunan hemen hemen her menzilde seyahati güvenli ve rahat kılmayı hedefleyen nispeten yeni sayılabilecek bir külliye bulunmaktaydı. Tüm bu imar faaliyetinin yanı sıra Gazzî, “Büyük Kaçgun” da denilen Celâlî İsyanları’nın Anadolu şehirlerinde yarattığı tahribatı da yakından gözleme fırsatı buldu.

Gazzî 22 Cemaziyelahir 1032/23 Nisan 1623’te İstanbul’a ulaştı. On ay önce Sultan II. Osman’ın katline şahit olan imparatorluk başkenti hizip mücadeleleri içindeydi. Gazzî şehirde vaktiyle Dımaşk kadılığı yapıp Osmanlı bürokrasisinde üst düzey makamlara yükselmiş olan birçok kişiyi içeren geniş bir ilişki ağına sahipti. Bu ağda en önemli isim şeyhülislamlık makamındaki Zekeriyazade Yahya Efendi (ö. 1053/1644) idi. Gazzî on yedinci yüzyılda Osmanlı ilmiye teşkilatında en yüksek pozisyonu elinde tutan şeyhülislamın desteğini almasına rağmen İstanbul’daki hizip mücadeleleri ve güç dengeleri sebebiyle hedefine ulaşamadı. Gazzî’nin seyahatnamesi II. Osman’ın katliyle IV. Murad’ın tahta çıkışı arasında İstanbul’daki hizip mücadelelerini dışarıdan gözlemleme imkânı vermektedir. Bu dönemde sultan, şehzade, sadrazam, hanım sultan, şeyhülislam, ulema, saray ağaları, yeniçeriler gibi nüfuzlu aktörler arasındaki güç dengeleri ve ittifaklar hızla değişmekteydi. Nitekim, Gazzî henüz Dımaşk yolundayken İstanbul’da dönemin Osmanlı müelliflerinin Cemiyyet-i Câmi Vakası dedikleri bir kriz yaşandı. Gazzî’nin bu krizden güçlenerek çıkan İstanbul’daki dostları, Gazzî adına Şâmiyye Berrâniyye Medresesi için bir tayin kararı çıkarabildiler. Ancak bir süre sonra IV. Murad’ın tahta çıkışıyla güç dengeleri tekrar değişti ve medrese tekrar Gazzî’nin elinden alınmaya çalışıldı. Gazzî Dımaşk’a döndükten sonraki iki yıl içinde kaleme aldığı seyahatnamesini, on yedinci yüzyılda artık iyice belirginleşen ve “Arapça İstanbul seyahatnameleri” denebilecek bir alt yazım türünün şekil ve içerik alışkanlıkları içinde üretti. Seyahatname, Gazzî’nin çoğu seyahati sırasında gördüğü mekânlar ve şahıslar hakkında üç binden fazla beyit içermektedir ve bu özelliğiyle âdeta müstakil bir divan hüviyetindedir. Şiirlerin yanı sıra, Gazzî okuyucuları ile birçok rüyasını ve tefeülünü paylaşmaktadır.

arasındaki güç dengeleri ve ittifaklar hızla değişmekteydi. Nitekim, Gazzî henüz Dımaşk yolundayken İstanbul’da dönemin Osmanlı müelliflerinin Cemiyyet-i Câmi Vakası dedikleri bir kriz yaşandı. Gazzî’nin bu krizden güçlenerek çıkan İstanbul’daki dostları, Gazzî adına Şâmiyye Berrâniyye Medresesi için bir tayin kararı çıkarabildiler. Ancak bir süre sonra IV. Murad’ın tahta çıkışıyla güç dengeleri tekrar değişti ve medrese tekrar Gazzî’nin elinden alınmaya çalışıldı. Gazzî Dımaşk’a döndükten sonraki iki yıl içinde kaleme aldığı seyahatnamesini, on yedinci yüzyılda artık iyice belirginleşen ve “Arapça İstanbul seyahatnameleri” denebilecek bir alt yazım türünün şekil ve içerik alışkanlıkları içinde üretti. Seyahatname, Gazzî’nin çoğu seyahati sırasında gördüğü mekânlar ve şahıslar hakkında üç binden fazla beyit içermektedir ve bu özelliğiyle âdeta müstakil bir divan hüviyetindedir. Şiirlerin yanı sıra, Gazzî okuyucuları ile birçok rüyasını ve tefeülünü paylaşmaktadır.

Sonuç olarak bu seyahatname hem İstanbul’un iç karışıklıklara sahne olduğu bir döneme merkezden uzak bir eyaletten bir pencere aralaması hem de bir taşra Şâfiî müderris-müftüsünün değerlendirmeleri ve iç dünyasını sunması açısından önemli bir kaynaktır. 


PDF Görünüm

Referanslar

  • Abu-Husayn, Abdulrahim. Provincial Leadership in Syria 1575-1650. Lebanon: American University of Beirut, 1985. google scholar
  • Abu Husayn Abdulrahim - Abu Hussein, Tarek. “On the Road to the Abode of Felicity: Observations of a Damascene Scholar in Anatolia and Istanbul in 1530”. Ostour 3/6 (July 2017), 33-44. google scholar
  • Abu-Husayn, Tarek. “Historian and Historical Thought in an Ottoman World: Biograhical Writing in 16th and 17th Century Syria / Bilad al-Sham”. MA Thesis, Istanbul, Sabancı University, 2010. google scholar
  • Akdağ, Mustafa. Türk Halkının Dirlik ve Düzenlik Kavgası “Celalî İsyanları”. Istanbul: Cem Yayınevi, 1995. google scholar
  • And, Metin. Istanbul in the Sixteenth Century: the City, the Palace, Daily Life. Istanbul: Akbank, 1994. google scholar
  • Atçıl, Abdurrahman. Scholars and Sultans in the Early Modern Ottoman Empire. Cambridge: Cambridge University Press, 2017. google scholar
  • Bakhit, M. Adnan. The Ottoman Province of Damascus in the Sixteenth Century. Beirut: Librairie du Liban, 1982. google scholar
  • Beyazıt, Yasemin. Osmanlı İlmiye Mesleğinde İstihdam (XVI. Yüzyıl). Ankara: Türk Tarih Kurumu, 2014. google scholar
  • Börekçi, Günhan. “İnkırâzın Eşiğinde Bir Hanedan: III. Mehmed, I. Ahmed, I. Mustafa ve 17. Yüzyıl Osmanlı Siyasî Krizi”. Dîvân Dergisi 14/26 (2009), 45-96. google scholar
  • Çakar, Enver. “XVI. Yüzyılda Şam Beylerbeyiliğinin İdarî Taksimatı”. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 13/1 (2003), 351-74. google scholar
  • Çakır, Coşkun - Akkuş, Yakup. “Trade in Ottoman Istanbul”. From Antiquity to the 21st Century History of Istanbul. Accessed 10 December 2022. https://istanbultarihi.ist/560-trade-in-ottoman-istanbul google scholar
  • Çelebi, İlyas. “Fal (İslam’da Fal)”. Türkiye Diyânet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. Accessed 9 December 2022. https://islamansiklopedisi.org.tr/fal#2-islamda-fal google scholar
  • Darling, Linda T. The Janissaries of Damascus in the Sixteenth Century, or, How Conquering a Province Changed the Ottoman Empire. Otto Spies Memorial Lecture 6, eds. Stephan Conermann and Gül Şen. EBVerlag, 2019. google scholar
  • Elger, Ralf. Glaube, Skepsis, Poesie: Arabische Istanbul-Reisende im 16. und 17. Jahrhundert. Würzburg: Ergon Verlag in Kommission, 2011. google scholar
  • Elger, Ralf. “Istanbul in Early Modern Arabic Literature”. From Antiquity to the 21st Century History of Istanbul. Accessed 24 November 2022. https://istanbultarihi.ist/626-istanbul-in-early-modern-muslim-arabic-literature google scholar
  • Elhajhamed, Abdulsattar. “Kadı Muhibbüddin el-Hamevî’nin Bevâdi’d-Dumû‘il-‘Andemiyye bi-Vâdi’d-Diyâr’ir-Rûmiyye Adlı Seyahatnamesi Üzerine Bir İnceleme”. Nüsha Şarkiyat Araştırmaları Dergisi 19/48 (2019), 203-26. google scholar
  • Emecen, Feridun M. “Mustafa I”, Türkiye Diyânet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. Accessed 10 December 2022. https://islamansiklopedisi.org.tr/mustafa-i google scholar
  • Faroqhi, Suraiya. Pilgrims and Sultans: The Hajj under the Ottomans 1517-1683. Tauris, 1994. google scholar
  • Faroqhi, Suraiya. Approaching Ottoman History: An Introduction to the Sources. Cambridge: Cambridge University Press, 2004. google scholar
  • al-Fîrûzâbâdî, Muhammad b. Ya’qub Majd al-Din. al-Qamüs al-muhit. ed. Muhammad Nu’aym al-‘Arqusi. Beirut: Mu’assasa al-Risala, 2005. google scholar
  • Fleischer, Cornell H. Bureaucrat and Intellectual in the Ottoman Empire: The Historian Mustafa Âli (15411600). Princeton: Princeton University Press, 1986. google scholar
  • Frenkel, Yehoshua. “The Ottomans and the Mamluks through the Eyes of Arab Travelers (in 16th-17th Centuries)”. The Mamluk-Ottoman Transition: Continuity and Change in Egypt andBiladAl-Sham in the Sixteenth Century. eds. Stephan Conermann and Gül Şen. 275-293. Göttingen: V&R unipress, 2016. google scholar
  • al-Ghazzi, Badr al-Din. al-Matali‘ al-badriyya fi al-manazil al-rümiyya. ed. al-Mahdi Id al-Rawadiyya. Amman: Dar al-Faris, 2004. google scholar
  • al-Ghazzi, Najm al-Din. Lutf al-samar wa qatf al-thamar min tarajim a‘yan al-tabaqa al-üla min al-qarn al-hadi ashar. 2 volumes, ed. Mahmud al-Shaykh. Damascus: Wizara al-Thaqafa wa-l-Irshad al-Qawmi, 1981. google scholar
  • al-Ghazzi, Najm al-Din. al-Iqd al-manzüm fi al-rihla ila al-Rüm. Aleppo: The Waqfiyya Library, 180. Microfilm copy in Dubai: The Juma al-Majid Center for Culture and Heritage, 238096. google scholar
  • al-Ghazzi, Najm al-Din. Itqan ma yahsun min al-akhbar al-da’ira ‘ala al-alsun. Dar al-Kutub al-Mısriyya ms. no. 29902-b, microfilm no. 49511. google scholar
  • al-Ghazzi, Najm al-Din. Itqan ma yahsun min al-akhbar al-da’ira ‘ala al-alsun. ed. Khalil b. Muhammad al-‘Arabi. Cairo: al-Faruq al-Haditha, 1995. google scholar
  • al-Ghazzi, Najm al-Din. al-Kawakib al-sai’ra bi-a‘yan al-mi’a al-ashir. ed. Khalil al-Mansur. Beirut: Dar al-Kutub al-Ilmiyya, 1997. google scholar
  • Gürkan, Emrah Safa. “The Early Modern Istanbul as a Center of Diplomacy”. From Antiquity to the 21st Century History of Istanbul. Accessed 24 November 2022. https://istanbultarihi.ist/429-early-modern-istanbul-as-a-center-of-diplomacy google scholar
  • Haskan, Mehmet Mermi. Yüzyıllar Boyunca Üsküdar. Istanbul: Üsküdar Belediyesi, 2001. google scholar
  • Ibn Tulun. Tarikh al-Shamfi matla’ al-ahdal-uthmani: 929-951 h. /1520-1544 m. (Istinadan ila makhıülal nadira fi maktaba al-dawla Staatsbibliothek fi Barlin wa i‘ada jam‘ al-safahat al-da’i‘a min kitab Mufakaha al-khillan fi al-hawadith al-zaman li-Ibn Tülün al-Salihi al-Dımashqi. ed. Ahmad Ibesch. Abu Dhabi: Dar al-Kutub al-Wataniyya, 2009. google scholar
  • İlgürel, Mücteba. “Celâlî İsyanları”. Türkiye Diyânet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. Accessed 10 December 2022. https://islamansiklopedisi.org.tr/celali-isyanlari google scholar
  • İşbilir, Ömer. “Nasuh Paşa”. Türkiye Diyânet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. Accessed 4 December 2022. https:// islamansiklopedisi.org.tr/nasuh-pasa google scholar
  • İzgi, Cevat “Necmeddin el-Gazzî”. Türkiye Diyânet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. Accessed 27 November, 2022. https://islamansiklopedisi.org.tr/necmeddin-el-gazzi google scholar
  • Kafadar, Cemal. “A Rome of One’s Own: Reflections on Cultural Geography and Identity in the Lands of Rum”. Muqarnas 24 (2007), 7-25. google scholar
  • Kafadar, Cemal. “Mütereddit Bir Mutasavvıf: Üsküplü Asiye Hatun’un Rüya Defteri 1641-1643”. Reproduced in Cemal Kafadar, Kim Var İmiş Biz Burada Yoğ İken: Dört Osmanlı: Yeniçeri, Tüccar, Derviş ve Hatun. Istanbul: Metis Yayınları, 2009, 123-91. google scholar
  • Kami, Gürzat. “Damascene Scholars in the Mamluk-Ottoman Transition: History of Three Generations of the Ghazzi Family (1450-1650)”. Ph.D. dissertation. Istanbul, Marmara University, 2023. google scholar
  • Kâmil, Ekrem. “Gazzi-Mekki Seyahatnamesi: Hicri Onuncu-Milâdi on Altıncı Asırda Yurdumuzu Dolaşan Arab Seyyahlarından Muhammad Ibn Ahmad al-Nahrawali ve Badr al-Din Muhammad Ibn Muhammad al-Ghazzi”. Tarih Semineri Dergisi 2/1 (1937), 3-90. google scholar
  • Küçükaşçı, Mustafa S. “İki Arap Âliminin Gözünden XVI. Yüzyılda İstanbul”. I. Uluslararası Osmanlı İstanbulu Sempozyumu Bildirileri, 29 Mayıs-1 Haziran 2013. eds. Feridun M. Emecen and Emrah Safa Gürkan. 71-86. Istanbul: İstanbul Büyükşehir Belediyesi, 2013. google scholar
  • al-Muhibbi, Muhammad Amin. Khulasa al-atharfi a’yan al-qarn al-hadiashar. google scholar
  • al-Muradi, Abu al-Fadl. Arfal-bashamfi man waliyafatwaDimashq al-Sham. ed. Muhammad Muti' al-Hâfız - Riyad Abd al-Hamid Murad. Damascus-Beirut: Dâr Ibn Kathir, 1988. google scholar
  • Nalçacı, Nida N. “İstanbul’un Tarihsel Kaynakları Olarak Seyahatnameler”. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi 8/16 (2010), 523-562. google scholar
  • Nev’izade Atayi. Hadâ’iku’l-hakâ’ik fî tekmileti’ş-Şakâ’ik: Nev‘izâde Atâyi’nin Şakâ’ik Zeyli. Istanbul: Türkiye Yazma Eserler Kurumu, 2017. google scholar
  • Niyazioğlu, Aslı. Dreams and Lives in Ottoman Istanbul: A Seventeenth-Century Biographer’s Perspective Taylor & Francis, 2016. google scholar
  • Özbaran, Salih. Bir Osmanlı Kimliği 14.-17. Yüzyıllarda Rûm/RûmîAidiyet ve İmgeleri. Istanbul: Kitap Yayınevi, 2004. google scholar
  • Peirce, Leslie P. The Imperial Harem: Women and Sovereignty in the Ottoman Empire. Oxford University Press, USA, 1993. google scholar
  • Pfeifer, Helen. Empire of Salons: Conquest and Community in Early Modern Ottoman Lands. Princeton: Princeton University Press, 2022. google scholar
  • Reynolds, Dwight F. ed. Interpreting the Self: Autobiography in the Arabic Literary Tradition. Berkeley: University of California Press, 2001. google scholar
  • el-Rouayheb, Khaled. “Heresy and Sufism in the Arabic-Islamic World, 1550-1750: Some Preliminary Observations”. Bulletin of the School of Oriental andAfrican Studies, 73/3 (2010), 357-80. google scholar
  • Sarıcaoğlu, Fikret. “Hüseyin Paşa, Mere”, Türkiye Diyânet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. Accessed 10 December 2022. https://islamansiklopedisi.org.tr/huseyin-pasa-mere google scholar
  • Shafir, Nir. “The Road from Damascus: Circulation and the Redefinition of Islam in the Ottoman Empire, 1620-1720”. Ph.D. dissertation. Los Angeles, University of California, 2016. google scholar
  • Shafir, Nir. “In an Ottoman Holy Land: The Hajj and the Road from Damascus, 1500-1800”. History of Religions 60/1 (2020), 1-36. google scholar
  • Şeyhi Mehmed Efendi. Vekâyi‘u’l-fuzalâ: Şeyhî’nin Şakâ’ikZeyli. Istanbul: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı, 2018. google scholar
  • Tezcan, Baki. The Second Ottoman Empire: Political and Social Transformation in the Early Modern World. New York: Cambridge University, 2010. google scholar
  • Türkhan, Ayşe. “Arap Seyahatnamelerinde Osmanlı İstanbul’u ve Türkler: İbrahim el-Hiyârî Seyahatnamesi”. Ph.D. dissertation. Istanbul, Istanbul University, 2021. google scholar
  • Yılmaz, Harun. Zengi ve Eyyubi Dımaşk’ında Ulema ve Medrese (1154-1260). Istanbul: Klasik Yayınevi, 2017. google scholar
  • Winter, Michael. “al-Gazzi”. Historians of the Ottoman Empire. Accessed 27 November 2022. https://ottomanhistorians.uchicago.edu/en/historian/al-gazzi google scholar

Atıflar

Biçimlendirilmiş bir atıfı kopyalayıp yapıştırın veya seçtiğiniz biçimde dışa aktarmak için seçeneklerden birini kullanın


DIŞA AKTAR



APA

Kami, G. (2023). Dımaşklı Bir Şâfiî Müderris-Müftünün İstanbul Serüveni: Necmeddin el-Gazzî’nin Seyahatnamesi (1032/1623). İslam Tetkikleri Dergisi, 13(1), 175-201. https://doi.org/10.26650/iuitd.2023.1219821


AMA

Kami G. Dımaşklı Bir Şâfiî Müderris-Müftünün İstanbul Serüveni: Necmeddin el-Gazzî’nin Seyahatnamesi (1032/1623). İslam Tetkikleri Dergisi. 2023;13(1):175-201. https://doi.org/10.26650/iuitd.2023.1219821


ABNT

Kami, G. Dımaşklı Bir Şâfiî Müderris-Müftünün İstanbul Serüveni: Necmeddin el-Gazzî’nin Seyahatnamesi (1032/1623). İslam Tetkikleri Dergisi, [Publisher Location], v. 13, n. 1, p. 175-201, 2023.


Chicago: Author-Date Style

Kami, Gürzat,. 2023. “Dımaşklı Bir Şâfiî Müderris-Müftünün İstanbul Serüveni: Necmeddin el-Gazzî’nin Seyahatnamesi (1032/1623).” İslam Tetkikleri Dergisi 13, no. 1: 175-201. https://doi.org/10.26650/iuitd.2023.1219821


Chicago: Humanities Style

Kami, Gürzat,. Dımaşklı Bir Şâfiî Müderris-Müftünün İstanbul Serüveni: Necmeddin el-Gazzî’nin Seyahatnamesi (1032/1623).” İslam Tetkikleri Dergisi 13, no. 1 (Mar. 2024): 175-201. https://doi.org/10.26650/iuitd.2023.1219821


Harvard: Australian Style

Kami, G 2023, 'Dımaşklı Bir Şâfiî Müderris-Müftünün İstanbul Serüveni: Necmeddin el-Gazzî’nin Seyahatnamesi (1032/1623)', İslam Tetkikleri Dergisi, vol. 13, no. 1, pp. 175-201, viewed 2 Mar. 2024, https://doi.org/10.26650/iuitd.2023.1219821


Harvard: Author-Date Style

Kami, G. (2023) ‘Dımaşklı Bir Şâfiî Müderris-Müftünün İstanbul Serüveni: Necmeddin el-Gazzî’nin Seyahatnamesi (1032/1623)’, İslam Tetkikleri Dergisi, 13(1), pp. 175-201. https://doi.org/10.26650/iuitd.2023.1219821 (2 Mar. 2024).


MLA

Kami, Gürzat,. Dımaşklı Bir Şâfiî Müderris-Müftünün İstanbul Serüveni: Necmeddin el-Gazzî’nin Seyahatnamesi (1032/1623).” İslam Tetkikleri Dergisi, vol. 13, no. 1, 2023, pp. 175-201. [Database Container], https://doi.org/10.26650/iuitd.2023.1219821


Vancouver

Kami G. Dımaşklı Bir Şâfiî Müderris-Müftünün İstanbul Serüveni: Necmeddin el-Gazzî’nin Seyahatnamesi (1032/1623). İslam Tetkikleri Dergisi [Internet]. 2 Mar. 2024 [cited 2 Mar. 2024];13(1):175-201. Available from: https://doi.org/10.26650/iuitd.2023.1219821 doi: 10.26650/iuitd.2023.1219821


ISNAD

Kami, Gürzat. Dımaşklı Bir Şâfiî Müderris-Müftünün İstanbul Serüveni: Necmeddin el-Gazzî’nin Seyahatnamesi (1032/1623)”. İslam Tetkikleri Dergisi 13/1 (Mar. 2024): 175-201. https://doi.org/10.26650/iuitd.2023.1219821



ZAMAN ÇİZELGESİ


Gönderim15.12.2022
Kabul20.02.2023
Çevrimiçi Yayınlanma28.03.2023

LİSANS


Attribution-NonCommercial (CC BY-NC)

This license lets others remix, tweak, and build upon your work non-commercially, and although their new works must also acknowledge you and be non-commercial, they don’t have to license their derivative works on the same terms.


PAYLAŞ




İstanbul Üniversitesi Yayınları, uluslararası yayıncılık standartları ve etiğine uygun olarak, yüksek kalitede bilimsel dergi ve kitapların yayınlanmasıyla giderek artan bilimsel bilginin yayılmasına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. İstanbul Üniversitesi Yayınları açık erişimli, ticari olmayan, bilimsel yayıncılığı takip etmektedir.